UBEZPIECZENIE ODPOWIEDZIALNOŚCI CYWILNEJ PIELĘGNIAREK/PIELĘGNIARZY I POŁOŻNYCH
Toruń, 27 stycznia 2012 r.
UBEZPIECZENIE
ODPOWIEDZIALNOŚCI CYWILNEJ
PIELĘGNIAREK/PIELĘGNIARZY I POŁOŻNYCH
Szanowni Państwo,
Uprzejmie informujemy, że w związku z nową Ustawą z dnia 15 kwietnia 2011r. o działalności leczniczej (Dz.U. 2011 nr 112 poz. 654), która weszła w życie z dniem 01 lipca 2011r., nastąpiły kolejne zmiany w zakresie obowiązkowych ubezpieczeń pielęgniarek/pielęgniarzy i położnych. Z dniem 1 stycznia 2012 r. na podstawie Rozporządzeń Rady Ministrów opublikowanych 30 grudnia 2011 roku weszły w życie zmiany przepisów dotyczących ubezpieczeń odpowiedzialności cywilnej przedstawicieli branży medycznej. W miejsce dotychczas obowiązujących kilku odrębnych ubezpieczeń pojawiło się jedno obowiązkowe ubezpieczenie OC. (Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 22 grudnia 2011 r. w sprawie obowiązkowego ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej podmiotu wykonującego działalność leczniczą - Dz.U. nr 293 poz. 1729).
Co istotnego zmienia powyższa ustawa w ubezpieczeniach z punktu widzenia Państwa środowiska?
1. Dotychczasowe ubezpieczenie obowiązkowe na kontrakt z SPZOZ.
Przede wszystkim na mocy powyższej ustawy straciła swą obowiązującą moc ustawa z dnia 30 sierpnia 1991r. o zakładach opieki zdrowotnej (Dz. U. z 2007 r. Nr 14, poz. 89, z późn. zm.). Tym samym, została uchylona podstawa prawna funkcjonowania Rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 23 grudnia 2004 r. w sprawie obowiązkowego ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej podmiotu przyjmującego zamówienie na świadczenia zdrowotne, wobec czego po 30 czerwca 2011r. nie było podstaw prawnych do zawierania ww. ubezpieczenia, a nie wprowadzono stosownych nowych aktów wykonawczych. Sytuacja ta zdecydowanie pogarszała poziom ochrony ubezpieczeniowej tej grupy Członków Państwa Izby, którzy z takiej ochrony dotychczas korzystali. Po 30 czerwca ubezpieczyciele udzielali ochrony na warunkach ubezpieczeń dobrowolnych, których zakres był jednakże znacznie ograniczony w stosunku do powyższego ubezpieczenia obowiązkowego.
2. Dotychczasowe ubezpieczenie obowiązkowe na kontrakt z NFZ.
Trochę inaczej przedstawia się sytuacja w zakresie drugiego obowiązkowego ubezpieczenia funkcjonującego w Państwa środowisku, tj. obowiązkowego ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej świadczeniodawcy udzielającego świadczeń opieki zdrowotnej, które funkcjonowało na podstawie Rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 28 grudnia 2007r. (Dz. U. z 2008r. nr 3, poz. 10). Rozporządzenie to, straciło moc z dniem 01 stycznia 2012r. wraz z wejściem w życie Rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 grudnia 2011r. (Dz.U. nr 293 poz. 1729).
3. Okres przejściowy.
Polisy ubezpieczeń obowiązkowych, wystawione na podstawie powyżej wspomnianych rozporządzeń są ważne do końca ich okresu ubezpieczenia.
Jednak osoby, które od połowy roku, na kontrakt z SPZOZ miały wystawiane polisy już nie na podstawie rozporządzenia a na podstawie ogólnych warunków ubezpieczenia (ubezpieczenie dobrowolne) mają obowiązek z dniem 01.01.2012 r. zawrzeć nowe ubezpieczenie obowiązkowe dla podmiotu wykonującego działalność leczniczą.
Niestety okazało się, że przewidziany okres przejściowy dotyczy tylko umów ubezpieczenia obowiązkowego. Niekonsekwentne zapisy w ustawie o działalności leczniczej i nowym rozporządzeniu wprowadziły pewnego rodzaju bałagan.
Zapis z ustawy:
„Jeżeli umowa obowiązkowego ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej została zawarta przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy na podstawie przepisów ustawy, o której mowa w art. 148 (o zawodach lekarza i lekarza dentysty), ustawy, o której mowa w art. 172 (o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych), oraz ustawy, o której mowa w art. 220 pkt 1 (o zakładach opieki zdrowotnej), a okres, na jaki została zawarta, upływa po tym dniu, nową umowę ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej zawiera się najpóźniej w ostatnim dniu okresu obowiązywania dotychczasowej umowy, nie później jednak niż do dnia 31 grudnia 2012 r.”.
Zapis z rozporządzenia:
„Jeżeli umowa ubezpieczenia OC została zawarta na podstawie obowiązujących przed 01.01.2012r. przepisów, a okres, na który została zawarta, upływa po dniu wejścia w życie rozporządzenia, nową umowę ubezpieczenia OC zawiera się najpóźniej w ostatnim dniu okresu obowiązywania dotychczasowej umowy, nie później jednak niż w okresie 12 miesięcy od dnia wejścia w życie rozporządzenia (§ 4 Rozp. MF z dnia 22 grudnia 2011r. Dz.U. nr 293 poz. 1729).
W jednym miejscu mowa jest o obowiązkowym ubezpieczenia, w innym o ubezpieczeniu na podstawie obowiązujących przepisów. Zapominając o zmianie wprowadzonej dnia 01.07.2011 r. oraz sytuacji pielęgniarek/pielęgniarzy i położnych zawierających ubezpieczenia dobrowolne, postawiono te osoby w bardzo niekomfortowej sytuacji.
Niestety, stosowny akt wykonawczy został ustanowiony dopiero 22.12.2011r.,
a ogłoszony 30.12.2011r., natomiast w życie wszedł z dniem 01.01.2012r. Aktem tym jest już wcześniej przywołane Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 22 grudnia 2011r. (Dz.U. nr 293 poz. 1729). Zrozumiałym jest, że ubezpieczyciele nie mieli niezbędnego czasu na przygotowanie się do tych zmian wobec braku tzw. „vacatio legis”, dlatego też w pierwszych dniach 2012 roku trudno było zapewnić wymaganą prawem ochronę ubezpieczeniową.
4. Zmiana umów dobrowolnych na obowiązkowe
Po rozmowach z ubezpieczycielem, ustaliliśmy, że osoby, które mają zawarte umowy ubezpieczenia dobrowolnego na kontrakt z SPZOZ, mogą takie umowy za porozumieniem stron rozwiązać i od 01.01.2012 r. zawrzeć nowe umowy na podstawie obowiązujących przepisów. Wypisując wniosek wraz z oświadczeniem o braku szkód od dnia 01.01.2012 r., można wystawić polisę z datą wcześniejszą niż złożony wniosek.
Trzeba jednak zwrócić uwagę jeszcze na jedną rzecz. Zmieniła się również ustawa o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych. Między innymi wprowadzono zapis; "Umowa ubezpieczenia obowiązkowego nie może obejmować ubezpieczeniem okresu poprzedzającego zawarcie tej umowy". Zmiana ta wchodzi w życie 11 lutego 2012 r.
Proszę zatem pamiętać, że polisy z okresem ubezpieczenia wcześniejszym niż data złożenia wniosku mogą być wystawiane tylko do 10 lutego 2012 r.
5. Obecne ubezpieczenie obowiązkowe.
Ustawodawca nakłada na podmiot wykonujący działalność leczniczą obowiązek zawarcia umowy obowiązkowego ubezpieczenia OC podmiotu wykonującego działalność leczniczą. Z nowych przepisów wynika jasno, że podmiotami wykonującymi działalność leczniczą są przedsiębiorcy, czyli również pielęgniarki i położne posiadające zarejestrowaną, zarówno indywidualną czy grupową praktykę pielęgniarki, jak i inne dopuszczalne prawem dla tego typu działalności i wynikające z Ustawy z dnia 15 kwietnia 2011r. o działalności leczniczej. Odpowiedzialnością Ubezpieczyciela, w ramach nowego ubezpieczenia OC, objęte są szkody wyrządzone w następstwie działania lub zaniechania ubezpieczonego lub osób objętych ubezpieczeniem, w okresie trwania ochrony ubezpieczeniowej, wyrządzone przy wykonywaniu czynności zawodowych. Zatem ubezpieczenie OC nie obejmuje swoim zakresem szkód:
1) wyrządzonych przez ubezpieczonego po pozbawieniu go prawa do wykonywania zawodu, a także w okresie zawieszenia prawa do wykonywania zawodu, chyba że szkoda jest następstwem wykonywania zawodu przed pozbawieniem prawa do wykonywania zawodu lub zawieszenia,
2) polegających na uszkodzeniu, zniszczeniu lub utracie rzeczy,
3) polegających na zapłacie kar umownych,
4) powstałych wskutek działań wojennych, rozruchów i zamieszek, a także aktów terroru,
5) powstałych w czasie wykonywania zawodu pielęgniarki czy położnej na podstawie umowy o pracę.
6. Ubezpieczenie dobrowolne
Ubezpieczenia dobrowolne zapewniają ochronę, która została wyłączona z systemu ubezpieczeń obowiązkowych, a więc m.in. z tytułu szkód:
1) w mieniu,
2) na osobie, wyrządzonych podczas udzielania pierwszej pomocy, pomocy sąsiedzkiej, w rodzinie udzielanych bez związku z wykonywaniem zawodu w ramach działalności leczniczej jako podmiot leczniczy,
3) szkód z tytułu posiadania mienia (ważne dla prowadzących prywatne praktyki pielęgniarskie),
4) szkód wyrządzonych w związku z zawodowym udzielaniem świadczeń zdrowotnych na podstawie umowy o pracę (ważne dla zatrudnionych na podstawie umowy o pracę w kontekście ich odpowiedzialności zgodnie z art. 119 i 120 KP).
Służymy Państwu pomocą i radą, a także usługami pośrednictwa ubezpieczeniowego przy zawieraniu ww. ubezpieczeń. Zapraszamy wszystkich, którzy zawierali ubezpieczenia za pośrednictwem brokera ubezpieczeniowego Mentor S.A., a także wszystkich pozostałych Członków Izby do skorzystania z naszych usług.
Dane kontaktowe brokerów:
maria.zurawska@mentor.pl, tel. 56 669 32 40,
daniel.pius@mentor.pl, tel. 56 669 33 65
Z wyrazami szacunku
Maria Żurawska
Daniel Pius